LUNTEREN – Op maandag 18 april vindt het Paasconcert plaats op de eerste omloop van uitkijktoren De Koepel middenin Het Luntersche Buurtbosch.

In een intiem vertelconcert neemt zangeres Wendy Roobol de luisteraars mee door het leven van Maria en gaat ze op zoek naar antwoorden op de vraag waarom Maria heden ten dage nog zoveel betekent voor veel mensen, religieus of niet. De muzikale begeleiding wordt verzorgd door Elly van Munster.
Het Paasconcert begint om 14.30 uur en kaarten zijn online te bestellen op www.buurtbosch.nl. De Koepelcommissie zorgt voor een hapje en een drankje.

Lees hier de online krant van deze week.

De 5e Canadese Tankdivisie was half april ver-plaatst vanuit de Betuwe naar het net bevrijde Arnhem. Op zondag 15 april veroverde deze divisie als eerst doel Fliegerhorst Deelen. Daarna splitste zich de divisie over twee marsroutes: de hoofdmacht met twee tankbataljons, twee infanteriebataljons en alle artillerie rukte op via het Park De Hoge Veluwe naar Otterlo. Maar zover kwam men niet vanwege heftige tegenstand nabij Otterlo. De opmars werd die dag gestaakt tot de volgende morgen.

Naar de Goudsberg
De nevenstrijdmacht bestond uit het 8th Hussars tankbataljon met 60 Sherman tanks, 12 Stuart verkenningstanks, de B-Compagnie van het ge-motoriseerde infanteriebataljon en 4 Sherman ‘Crab’ mijnenvegende tanks. Vanaf Deelen reden ze via Oud Reemst en Mossel naar de Valenberg achter de voormalige kogelvangers op de Eder heide. Daar bleef men die nacht in een beveiligde opstelling. Helaas sneuvelden tijdens een verkenning vijf in-fanteristen bij een vuurgevecht. Na van brandstof en munitie te zijn voorzien vertrok de tankcolon-ne op maandag 16 april van de Valenberg via de Koeweg en Hessenweg naar de Goudsberg. Met het B-eskadron van majoor Tim Ellis voorop kwam de tankcolonne nog voor de Hessenweg in vuurcontact met de Hollandse SS en even later bij de Driesprong had het C-eskadron een behoorlij-ke schermutseling met een groep SS-ers, die deel uitmaakte van de verdediging van het nog steeds bezette Ede.

Hier in de buurt moet smid Willemsen uit de Molenstraat in Ede contact hebben gehad met deze Canadezen, want hij kwam terug met en pakje Engelse sigaretten, maar lang niet iedereen ge-loofde hem… Salvo’s op Lunteren Om half tien waren de 18 tanks van het B-eskadron op de Goudsberg in stelling gegaan; de andere twee eskadrons waren snel ter plekke. Vanaf de Goudsberg vuurden de Canadezen met de tanks enige salvo’s af op Lunteren zonder veel schade aan te richten. Bovendien sloot zich later in de middag een esk-adron met 16 Sherman-tanks van het divisiever-kenningsbataljon (GGHG) aan bij de colonne, alsmede het ‘Perth’ infanteriebataljon. Vanuit de bossen richting Wekeromse Zand belaagden circa 300 SSers de tankcolonne. De Canadezen stuurden een peloton tanks en in-fanterie naar de flanken van deze bossen en het 8th RCA artillerie beschoot met Sexton SP-ka-nonnen dit gebied vanaf de Lage Valkseweg (drie kilometer oostelijk van Barneveld). Slechts een dertigtal SSers werd gevangen genomen, de rest was gevlucht of gesneuveld. De bossen bleven brandend en smeulend achter.

Lunteren bevrijd
Tegen de avond reden de Sherman-tanks van het verkenningseskadron en Stuart-tanks met twee meerijdende compagnieën Perth-infanterie naar Lunteren, waar ze een geweldig onthaal kregen: Lunteren was bevrijd! Er werden 42 Duitsers gevangen genomen vol-gens het Canadese verslag: ‘Not a shot was fired and 2 officers and 40 ORs meekly surrenderd, the town was ours! This was our first liberation of a sizeable community and the reaction was most vociferous. The Dutch Tricolor appeard on all sides and the populace was soon feeding the troops with magnificent hospitality. The Squa-dron Headquarters was set up in the best hotel, as the guest of the management.’ Hollandse SS-ers

Qua beveiliging werd Lunteren de volgende dag, dinsdag 17 april, overgenomen door twee eska-drons van het Britse ‘Polar Bear’ Divisie verken-ningsbataljon. Eén eskadron ervan verkende ook de omgeving van Ederveen en Renswoude. Het derde eskadron beveiligde toen op deze 17 april de rechterflank van de aanval over de Eder heide van de Royal Scots Fusiliers met tanks naar de rand van De Traa (bosrand).
Bij de Driesprong komt het tot een gevecht van deze Britse verkenners met circa 20 Hollandse SS-ers die bewapend waren met o.a. pantservuis-ten.. Na afloop van dit treffen vluchtten de SS-ers richting Ede-West en reed het Britse eskadron naar het centrum van het net bevrijde Ede. Verder reden deze Britten daarna voortdurend patrouilles over de wegen van Ede naar de Meikade en Lunteren. De volgende dag nam het Royal Scots Fuseliers Bataljon de beveiliging van Lunteren over.’The population of Lunteren gave us a rou-sing reception and welcomed the men into their homes fot food and shelter. Richting Otterlo

De volgende morgen vertrok de 8th Hussars-ge-vechtsgroep (Foto L) uit Lunteren richting Bar-neveld, maar na enkele kilometers kwam er een alarmerend bericht uit Otterlo. Daar werd zwaar gevochten en het B-eskadron van Maj. Ellis moest op topsnelheid met een compagnie Perth richting Otterlo. Toen ze daar arriveerden was de strijd echter al beslist. Na dit intermezzo rukten zij via Voorthuizen op naar Putten, maar dat ging niet zonder slag of stoot vanwege de tegenstand van de 6. Fallschirmjäger Division. Bij Deelen hadden de Duitsers in een achterge-bleven geallieerde tank de marsroute naar Putten gevonden. De 6. Fallschirmjägerdivision bouw-de snel antitankschermen op de opmarsroute van de 8th Hussars. Het A-eskadron verloor tussen Voorthuizen en Putten van de zeventien tanks er negen en er werden drie buitgemaakt door een Sonder-kommando. Later zijn deze ‘Beute’-tanks teruggevonden bij Amersfoort.

Auteur Evert van de Weerd, Ede

Lees hier de online krant van deze week.

LUNTEREN – Om aandacht te vragen en geld op te halen voor Molukse politieke gevangenen in Indonesië, die veelal zonder eerlijk proces vastzitten, organiseert de Molukse motorclub Sahabat en de mensenrechtenorganisatie PAK de jaarlijkse ‘Peringatan Ride Out’ door verschillende Molukse wijken in Nederland. Dit jaar waren Moordrecht, Lunteren en Barneveld aan de beurt.

Deze drie wijken maken onderdeel uit van 68 Molukse wijken in Nederland, waar nog steeds een groot gedeelte van de Molukse Nederlanders woont. De samenhorigheid in deze wijken is groot, zo is er in bijna iedere wijk een Molukse Kerk, stichting/buurthuis en tegenwoordig ook 55+ woningen voor ouderen.. Van jong tot oud zijn ze betrokkenen.. In Lunteren werd deze georganiseerd door de “ werkgroep Peringatan Ride Out 2022”. Hierin hebben zitting; Michael van Dommelen en Daniella Loppies , beiden bestuurders van stichting Ana-Upu en Petrus Pesulima bestuurslid van de Molukse Wijkraad Lunteren. De werkgroep heeft samen met heel veel vrijwilligers uit de Molukse gemeenschap Lunteren/Ede hun schouders eronder gezet om deze gedenkwaardige dag te doen slagen, wat hun uiteindelijk ook gelukt is. Tijdens de tocht van afgelopen zaterdag, dat ieder jaar precies twee weken voor de RMS-proclamatie dag wordt georganiseerd, waren er veel RMS-vlaggen te zien en was de trots en samenhang goed voelbaar.

Politieke gevangenen

Toch zijn deze uitingen niet in de hele wereld vanzelfsprekend. Zo wordt iedere RMS-uiting in Indonesië streng bestraft. “In 1998 ontstond er onrust op de Molukken, dat vanuit de top van het Indonesische leger werd geregisseerd. In  2007 werd een grote groep Molukkers opgepakt, nadat zij bij een bezoek van de toenmalige president Yudhoyono aan Ambon onaangekondigd een traditionele Molukse krijgsdans opvoerde en hierbij de RMS vlag toonden. Voor enkel het tonen van de RMS vlag kregen zij, na te zijn mishandeld en gemarteld,  allen een gevangenisstraf van 10 tot 15 jaar. Petrus legt uit dat hij het strenge beleid tijdens zijn vele reizen zelf heeft ondervonden. “Het is wel wat beter geworden, maar vroeger moest je je tijdens je verblijf dagelijks melden bij het politiebureau en doorgeven bij welke familie je verblijft.” Maar ook tegenwoordig kunnen kleine vergrijpen je duur komen te staan.

Commercieel gewin

De opbrengsten van de tocht en de inzamelingsacties hieraan vooraf zijn dan ook voor humanitaire hulp aan deze gevangenen en hun familie. Niet alleen door gevangenschap probeert de Indonesische regering de Molukse identiteit te onderdrukken. “Als jij verdacht wordt van RMS-activiteiten wordt ook vaak je baan en daarmee je inkomen afgepakt. Dus uit angst voor armoede laten de meeste mensen het wel”, legt Petrus uit. Ondanks zijn vele grondstoffen is er op de Molukken veel armoede en is het één van de armste provincies van Indonesië. Het is niets minder dan roofbouw wat er, door de Indonesische overheid en de militaire top, op de Molukse gronden en wateren wordt gepleegd. Volgens Petrus is de onderdrukking vanuit de overheid vooral op basis van commercieel gewin en leeft dit sentiment veel minder onder de gewone Indonesische bevolking. “Laatst was ik op Bali en daar sprak ik lokale mensen en vertelde ik dat mijn voorouders van de Molukken kwamen, en daar werd heel positief op gereageerd”, vult Michael aan. Petrus vult aan; “ hieraan kan je de conclusie trekken dat enkel de corrupte Indonesische elite er baat bij heeft om de huidige politieke / economische  situatie, koste wat het kost, in stand te houden “ !

Lees hier de online krant van deze week.