80-jarige oorlog herleeft en wordt met enthousiasme beleefd

RENSWOUDE – Vorige week zaterdag ging het bij Fort aan de Buurtsteeg terug in de tijd: naar de Tachtigjarige Oorlog (1568–1648). Een kampement, lansiers, zoetelaarsters en watergeuzen van Allemansend, welkom in de periode dat de Nederlanden streden tegen de Spaanse onderdrukker. Zoetelaarsters fungeerden als ambulante kantinehouders en waren essentieel voor de verzorging van de troepen in het veld.

Re-enactmentgroepen

Tegenover het Grebbelinie Bezoekerscentrum is een kampement ingericht waar groepen strijders voor een weekend hun onderdak hebben gevonden. De locatie is niet toevallig gekozen, want de Grebbelinie (Rhenen–Spakenburg) heeft in de Tachtigjarige Oorlog een belangrijke rol gespeeld. De Spaanse troepen hadden een broertje dood aan water, terwijl de watergeuzen er wel raad mee wisten het was hun terrein waar zij heer en meester waren. 

Afgelopen weekend zat er voor de deelnemers een serieuze toon aan: het aanscherpen van de exercitie (marcheren en wapenhantering). Re-enactmentgroepen zoals deze nemen deel aan grote nagespeelde veldslagen, zoals die bij Heiligerlee en Bourtange. Oefeningen waaraan tussen de 500 en 1.000 spelers deelnemen, waarbij discipline, exercitie en wapenbeheersing van het grootste belang zijn.

Want je wilt bijvoorbeeld geen kennis maken met een piekenier met een piek van 5,40 meter. De piekeniers vormen de verdediging van de musketiers en zonder de een kan de ander niet functioneren. Hoewel je met een musket een aanvaller van behoorlijke afstand kunt uitschakelen, kost het laden van een musket zomaar een minuut. In die tijd is de vijand al bij je.

Een Spaanse vlag

“Het leuke van wat wij doen is het schieten met kanonnen en musketten. Is dat gedaan, omdat de afstand te klein is geworden, gaan we ‘knokken’.” De watergeus heeft er zichtbaar lol in en verstoort de exercitie demonstratief door de gemoederen op scherp te zetten en met een Spaanse vlag te zwaaien.

Hij maakt onderdeel uit van de geuzengroep Allemansend, die in replica’s van scheepjes uit de Tachtigjarige Oorlog beide zijden bedienen. Deze waren zaterdag ook te zien. “We zetten troepen over. De ene dag zijn dat de Staatse troepen, de volgende dag zijn we Spaans. Het was leuk om even met die vlag te zwaaien.”

De naam Allemansend is afgeleid van ‘belle-eind’ of ‘allemanstouw’. Het was een touw dat vroeger op schepen als toiletpapier diende.

Toevalstreffer

Verdwaald leken zij deze zaterdagochtend: leden van de KOVOM (Koude Oorlog Vereniging voor (Oud-)Militairen). 

Zij namen gisteren deel aan de 5 mei-parade in Wageningen en hadden deze ochtend uitgekozen voor hun exercitie om daar goed voor de dag te komen.

Het was voor deze groep een toevalstreffer beland te geraken tussen de groep van de Tachtigjarige oorlog. “We kwamen hier om toch even het marcheren te oefenen en meedoen was geen probleem. Een leuke ervaring voor onze groep.” 

Lees hier de online krant van deze week.