Tijdens de Oud Lunterse Dag, op zaterdag 30 augustus, staat het dorp twee uur 'droog'. Tussen 19.00 en 21.00 uur wordt dan in het gehele dorp geen alcohol verkocht. Het is één van de maatregelen om de ongeregeldheden van vorig jaar een halt toe te roepen. ,,Als sommige mensen straks tòch de kont tegen de krib gooien, is het straks de laatste Oud Lunterse Dag geweest. Daar ben ik van overtuigd'', zegt Bert van Dijk, voorzitter van de stichting.

door Freek Wolff en Henny Jansen

De voorzitter van de stichting laat een brief zien waarin burgemeester Cees van de Knaap duidelijk schrijft dat er geen vergunning meer zal worden verstrekt als de dag weer uit de hand zou lopen. ,,Dus moeten alle Lunteranen hun verantwoordelijkheid beseffen'', aldus Van Dijk.
Hij hoopt natuurlijk dat het zover niet zal komen. Vorig jaar raakte een kleine groep personen slaags met de politie. Er werd een breed onderzoek ingesteld dat lang duurde. Begin dit jaar werd op grond daarvan een rapport opgesteld met vertrouwelijke informatie, waarna de politie, de brandweer, de gemeente en bestuursleden van de Oud Lunterse Dag in februari 2008 alles evalueerden. ,,De inhoud van het rapport heb ik niet gezien, dat vind ik wel jammer, maar er is wel openhartig met alle partijen gesproken'', zegt Van Dijk.
Geen verwijt

Er zou daarbij ook niet teveel achterom gekeken zijn. ,,Wel hebben we gesproken over hoe het ànders moet, ook bij de instanties. Want één ding is duidelijk, dat de organisatie geen enkel verwijt werd gemaakt. Desondanks hebben we natuurlijk wel de verantwoording gevoeld, ook al zijn er door andere partijen fouten gemaakt.'' Van Dijk zegt dat de instanties een 'aparte ronde' hebben gemaakt met horeca-ondernemers.
Volgens hem zitten alle betrokkenen nu op één lijn als het gaat om de maatregelen die dit jaar genomen worden. Zo zullen op 30 augustus alle toegangswegen tot 23.00 uur afgesloten zijn. Horecagelegenheden mogen geen glaswerk gebruiken, maar plastic bekers. Bij elk café komen extra vuilcontainers en elke horeca-gelegenheid moet zorgen voor gecertificeerd bewakingspersoneel, één binnen en twee personen bij een buitentap.
Reutemeteut
Er worden geen extra vergunningen verleend voor terrassen op straat, terwijl er controle plaats zal vinden op de verkoop van alcohol aan minderjarigen, ook bij de supermarkten. Ten slotte zal er gecontroleerd worden op het gebruik van alcohol door deelnemers aan de Reutemeteut.
Een aanbeveling is bovendien om evenementenbier te verkopen, met minder alcohol. ,,Maar wij zijn daar geen voorstander van, omdat we bang zijn voor een averechts effect. Dat zoiets meer agressie opwekt dan begrip.''
Van Dijk hoopt dat veel bezoekers na beëindiging van de officiële Oud Lunterse Dag om 18.00 nu naar huis gaan, omdat er vlak daarna geen bier meer wordt geschonken. Hij zegt af te wachten of er inderdaad handhavend wordt opgetreden. ,,Maar de politie heeft haar medewerking toegezegd...''
Naast beperkende maatregelen willen de organisatoren ook 'iets leuks' doen tijdens de fameuze dag met nationale uitstraling. ,,We gaan witte polsbandjes verkopen in de kroegen. Daarop staat een logo met de tekst 'Gien trammelant'. Als je dat om hebt, moet je je daar natuurlijk ook zelf aan houden. De bandjes kosten één euro en vijftig cent, waarvan steeds één euro naar het nieuwe Aarfhuus zal gaan. Op deze manier doe je op een leuke manier aan bewustwording en ondersteun je ook een project.''
Kerkenraad
Het bestuur maakte overigens ook een compleet veiligheidsplan met een risicoanalyse en een noodscenario. ,,Dat moesten we doen, omdat we anders geen vergunning kregen. Het was heel veel werk, maar men was enorm te spreken. Hier was een bureau bij betrokken dat geld kostte ja, maar je hebt geen keus. Dit is wel het grootste evenement van de gemeente Ede. De vergunningverstrekker wil alle risico's in kaart hebben en dat plan kan als standaard voor de rest van de gemeente gaan gelden.''
Zaken die in het plan opgenomen zijn, omvatten de bereikbaarheid, het informeren van de diensten, de zogenoemde 'crowd'-controle (hoe kluitjes met mensen snel weg kunnen komen) en de communicatie. ,,Ja, het is een behoorlijk dik rapport geworden.''
Terloops meldt Van Dijk dat de organisator ook een brief kreeg van de kerkenraad van de Hersteld Hervormde Gemeente. ,,Zij gaf aan dat zij zich zorgen maakte over de Oud Lunterse Dag, in verband met de overlast. Wij hebben dat positief opgevat en gereageerd met de opmerking dat we de bezorgdheid delen en adequate maatregelen zullen treffen. Via via heb ik gehoord dat de kerk dit op haar beurt positief heeft ontvangen.''
Van Dijk, die vanaf januari 2009 de voorzittershamer overdraagt aan Peter van den Berg, vraagt zich zelf ook af of hij als christen te maken wil hebben met de dingen die er gebeurd zijn. Tegelijkertijd: ,,De Oud Lunterse Dag is een folkloristische dag die zijn nut en plezier wel bewezen heeft, maar het moet geen zuipfeest worden. Daarom zijn er nu maatregelen nodig.''
Peperbus
,,Echt blij met de maatregel ben ik natuurlijk niet", reageert Tjeerd Belksma op de tijdelijke 'drooglegging'. Maar de eigenaar van Café De Peperbus begrijpt de maatregel wel. ,,Het is een verzoek, zeg maar eis, van de politie. Je weet natuurlijk niet wat je af en toe ziet hier in het dorp. Vorig jaar was er voor mijn deur een schermutseling. Maar er is al jaren een probleem in het hele dorp, inherent aan een feestdag anno 2008. De maatregel is in ieder geval het proberen waard. Aan de ene kant geeft het de feestvierders de kans rustig even een hapje te eten, zodat de alcohol kan bezinken. Wellicht dat andere gasten het verder die avond in Lunteren voor gezien houden."