Nieuws

Museum Oud-Lunteren opent het nieuwe (jubileum)jaar met een tot de verbeelding sprekende expositie. ‘De Schoen: van Noodzaak tot Design’ vertelt het verhaal van ons schoeisel. Vanaf, pak weg, tienduizend jaar geleden tot de dag van vandaag. Van de bastschoen die een Steentijdman aan zijn voeten had tot de designschoen als uiting van een bepaalde sociale status of levenswijze.

De_schoen_van_Noodzaak_tot_Design

De schoenmode is al zo’n 800 jaar oud. Vóór die tijd werd schoeisel alleen gedragen om de voeten te beschermen. De van het Heilige Land terugkerende Kruisvaarders introduceerden rond 1200 de eerste echte Europese modeschoen, de puntige snavelschoen (zie de replica’s van museum Nairac Barneveld en themapark Archeon Alphen aan den Rijn). Vandaag staat niemand meer te kijken van de futuristische designs van een wereldberoemde ontwerper als Jan Jansen of van aanstormende talenten als Kina Helm en Alexander Khorikiyan, die alle drie op de expositie met eigen werk vertegenwoordigd zijn. Eeuwenlang hebben de meeste Nederlanders slechts één paar schoenen gehad waarmee ze zich elke dag, zomer en winter, moesten zien te redden. Nu leven we in een tijd waarin de mode twee keer per jaar wisselt en vrijwel iedereen thuis uit een rijtje schoenen kan kiezen.

De ‘ruggengraat’ van de expositie wordt gevormd door een serie van 40 superieure foto’s van schoenen door de eeuwen heen – een bruikleen van het Nederlands Leer & Schoenen Museum in Waalwijk. Waar mogelijk is gezocht naar min of meer bijpassend schoeisel dat in kleine vitrinekastjes aan twee wanden van de expositieruimte te bewonderen is. Zoals… het paar prehistorische bastschoenen van Marije de Mol, de kunsthistorica en reconstructiespecialist uit Leiden die recent in het nieuws was met ‘Cees de Steentijdman’ voor wie zij passende kleding en schoeisel verzorgde. Het zijn geen ‘echte’ replica’s, maar het paar komt dicht in de buurt van mogelijk schoeisel. Van de vlechttechniek zijn wel vondsten bekend.

Zoals… een hoge schoen met een rijgveter aan de binnenzijde die gedateerd wordt uit de veertiende/begin vijftiende eeuw, een juweel van een bruikleen van het Bureau Archeologie Haarlem. Met nog twee schoenen (onder andere een zogeheten staartknopschoen en een kinderschoentje) uit de zojuist genoemde periode heeft Haarlem in kwalitatieve zin een prominente inbreng op de expositie.
Zoals… het kinderschoentje uit de Tweede Wereldoorlog waarin en groot gebrek aan leer bestond en de mode vanzelfsprekend op een laag pitje stond. Kinderschoentjes werden toen ook van hout, touw, riet, kurk of zelfs van papier gemaakt. Het schoentje vormt een ontroerend contrast met de enorme legerschoenen voor soldaten die op wacht stonden uit diezelfde oorlog (bruikleen De Casteelse Poort Wageningen).
Zoals… de Nederlandse, Portugese, Franse en Spaanse klompschoenen, beschikbaar gesteld door het Internationaal Klompenmuseum in Eelde.
Zoals… een kleine greep uit de nieuwe collecties van oer-Hollandse (Brabantse) bedrijven als Van Bommel en Van Lier.
Of zoals… een creatie van Jan Jansen, de designer van wie de ontwerpen de status van kunstwerk hebben waarvoor op veilingen hoge bedragen worden neergelegd. (Bruikleen museum Het Valkhof, Nijmegen.)

Het zijn zomaar enkele parels uit een veelheid aan schoenen - en parafernalia, we noemen de privéverzameling schoenminiatuurtjes, speelgoed en exotische schoenlepels van Jan Lattmann uit Barneveld - die een lust voor het (verwende) oog vormen. En laten we de werkplaats van de schoenmaker niet vergeten, waarvoor in het museum ook een opvallende plaats is ingeruimd. Wat tot slot zeker ook vermeld dient te worden zijn workshops voor creatieve scholieren onder het motto ‘Pimp je gymp’.

Op de expositie roepen flink wat schoenen een beeld op van de dragers en de tijd waarin ze leefden. De vele tientallen paren, soms is het echter ook maar één schoen, rechtvaardigen voor liefhebbers van menselijk schoeisel, archeologie en geschiedenis én voor schoenfetisjisten alleszins een bezoekje aan museum Oud-Lunteren, in de eerste vier maanden van het nieuwe jaar. Het museum houdt er rekening mee dat bezoekersrecords zullen worden gebroken.

Datum: t/m za 3 mei
Tijd: wo t/m za 13.30-16.30 uur
Locatie: Dorpsstraat 55, 6741 AB
Prijs: volw. € 2,-, kind. en leden Vereniging Oud-Lunteren gratis
Info: tel. 0318-486254, www.lunteren.com

Bron: Ede stad 18-02-2014